Yeni araştırma: İşlenmiş gıdaları fazla tüketen erkeklerde prostat kanseri riski yüzde 30 daha yüksek

Florida Atlantic Üniversitesi araştırmacıları, 2003‑2023 yılları arasında ABD’de sağlık ve beslenme araştırmasına katılan 18 yaş ve üzerindeki 17 024 erkeğin verilerini inceleyerek ultra işlenmiş gıda tüketimi ile prostat kanseri riskini araştırdı. Ultra işlenmiş gıdalar gazlı içecekler, paketli kahvaltılık gevrekler, atıştırmalıklar ve işlenmiş et ürünlerini kapsar; bu ürünlerde rafine yağ, şeker, nişasta, tuz ve birçok katkı maddesi bulunur. Katılımcıların günlük kalori alımının ne kadarının bu gıdalardan geldiği hesaplandı ve erkekler dört tüketim grubuna ayrıldı. En az ultra işlenmiş gıda tüketen gruptan, diğer gruplara göre prostat kanseri riski yaklaşık %30 daha yüksek bulundu; günlük kalori %20’sinden daha azını ultra işlenmiş gıdalardan alan erkeklerle karşılaştırıldığında, yüksek tüketim gruplarında risk %29, en yüksek tüketim gruplarında ise %30 artış gösterdi.

Yaş, ırk, etnik köken, sigara kullanımı ve ekonomik durum gibi faktörler hesaba katıldıktan sonra bile yüksek tüketimle ilişkili risk %24‑%31 arasında kaldı. Araştırma, ultra işlenmiş gıdaların prostat kanseriyle bağlantısının mekanizmasının hâlâ net olmadığını belirtti. Bilim insanları, bu gıdaların metabolizmayı bozması, iltihap ve oksidatif stres artışı, bağırsak mikrobiyotasındaki değişiklikleri tetiklemesi gibi olası etkileri üzerinde duruyor.

Önceki çalışmalar, yüksek miktarda ultra işlenmiş gıda tüketiminin kilo, obezite, metabolik hastalıklar ve kalp‑damar hastalıklarıyla ilişkili olduğunu gösterirken, bu araştırma ultra işlenmiş gıda tüketiminin prostat kanseri riskini artırdığını ortaya koymakta, ancak doğrudan neden‑sonuç ilişkisini kanıtlamamaktadır.